American Psycho - Bret Easton Ellis (boek & plaat)

"Waar het op lyrisch vakmanschap en puur songschrijven aankomt, is dit album een nieuw hoogstandje van professionaliteit. Neem de woorden van 'Land of confusion', waarin een zanger het machtsmisbruik van politieke gezagsdragers aan de kaak stelt. Dit wordt neergezet met een groove die funkier en zwarter is dan alles waar Prince of Michale Jackson - of welke zwarte artiest van de laatste jaren ook - mee voor de dag is gekomen. Maar hoe dansbaar het album ook is, de spanning is zo goed gedoseerd dat zelfs de overschatte Bruce Springsteen het er niet bij haalt. Als observator van de tekortkomingen van de liefde slaat [Phil] Collins de Boss keer op keer, en bereikt nieuwe hoogten vsn emotionele eerlijkheid in 'In to deep'; maar ook komt Collins clowneske, speelse, onvoorspelbare kant naar voren. Het is de meeslependste popsong uit de jaren '80 over monogamie en gebondenheid."

American Psycho - Bret Easton Ellis (1991) - pagina 179.

'American Psycho' van Bret Easton Ellis herinner ik me voornamelijk als een erg langdurig doorratelend verhaal over en door beurshandelaar Patrick Bateman. Bateman gaat uit, praat en kletst met zijn vrienden. En steeds vaker vermoordt Bateman iemand. Als het kan een beetje gruwelijk. Dat maakte het boek controversieel toen het uitkwam.
Bateman blinkt uit in oppervlakkigheid die plots om kan slaan in uiterste gewelddadigheid. Tegen het eind van het boek is het "verhaal" geheel over de top gegaan. Wat er echt gebeurd is is dan allang onduidelijk geworden. Bateman is een mooi voorbeeld van een totaal ongeloofwaardige verteller.

Verwijzingen naar popmuziek komen veel voor in het boek. Twee "hoogtepunten" zijn de bloedserieus en zonder spoor van een knipoog geschreven hoofdstukken (elk van een 4 tot 6 pagina's) over de groepen Genesis (maar dan alleen de vrolijke jaren '80 Genesis zonder Peter Gabriel) en de in middelmatigheid onovertroffen Huey Lewis and the News. Zonder waarneembaar spoor van ironie worden de meest dreutelige liedjes van deze twee groepen omschreven als niet te evenaren poëtische meesterwerkjes.

BoekStart start

Langedijk is waarschijnlijk de 541ste, of misschien wel 781ste bibliotheek waar BoekStart is gestart.

Maar, dat maakte de officiële opening niet minder gezellig. Er waren volwassenen, er waren kinderen, ouders, bibliotheekmedewerkers en een wethouder. En natuurlijk was er een baby. Vienna, die kreeg het eerste BoekStart-koffertje.

Het ging, maar dat zijn we hier in Langedijk eigenlijk niet anders gewend, allemaal een beetje rommelig. Al noemen wij dat liever ongedwongen.

Attention, attention, baby, attention!

Beer in de sneeuw

Zodra het gaat sneeuwen denk ik aan Beertje Paddington. Altijd.

Het voordeel van het ooit jeugdbibliothecaris geweest zijn is dat je dat soort, misschien wat afwijkende associatieve gedachten gewoon mag hebben. Tenminste, ik vind dat dat mag.
Misschien is het correcter om bij een kinderboekenbeer aan Pooh te denken, dat doe ik soms ook wel. Maar niet als het gaat sneeuwen.

Paddington is een creatie van Michael Bond. Het eerste boek verscheen in 1958.
Wikipedia schrijft over Paddington:

"Paddington is an anthropomorphised bear. He is always polite—always addressing people as "Mr.", "Mrs." and "Miss" and very rarely by first names—and well-meaning, though he inflicts hard stares on those who incur his disapproval. He likes marmalade sandwiches and cocoa, and has an endless capacity for getting into trouble. However, he is known to "try so hard to get things right". He is an adoptive member of the (human) Brown family, and thus gives his full name as Paddington Brown."

Anthropomorphised, dat is nog eens een mooi woord.

Waarom ik nu precies een meter of meer Paddington boeken heb (ze staan boven de Paulus de boskabouter en Pooh boeken), dat weet ik eigenlijk niet zo heel erg goed. De verhalen zijn leuk maar niet bepaald heel bijzonder. Meer gewoon niet literair leuk, onschuldig vooral. Misschien komt het door de illustraties in de eerste drukken van Peggy Fortnum. Ik heb altijd al meer met plaatjes in kinderboeken gehad dan met de verhalen.

Maar, in ieder geval, zodra het sneeuwt denk ik aan Paddington. Bij de boeken staat een grammofoonplaat (ja, er staat echt heel veel zooi in dit huis) uit 1974 (pre punk dus) waarop verhaaltjes worden voorgelezen door Klaas Rusticus. In één van die verhalen ziet Paddington voor het eerst sneeuw.
"Sneeuw", zei Paddington. "Wat is dat, sneeuw?".
Rusticus zegt het met een mooie, lage, misschien wel bijna berenstem, met net wat meer nadruk op de laatste "sneeuw". Ik kan het heel aardig nadoen, maar ja, dat komt slecht over op papier.

Buiten sneeuwt het hard, mijn trein ging niet verder dan Anna Paulowna. Er was een aanrijding met een persoon. Iemand zei, "Oh, 's ochtends vind ik dat niet zo erg, maar dat ze 's avonds voor de trein gaan staan. Net als je naar huis wilt". Iemand anders zei, "Weet je nog dat de vader van (...) op haar verjaardag voor de trein sprong?".

Ik ga naar de onschuldige Paddington in de sneeuw kijken op YouTube. In het Engels. Zonder de stem van Rusticus, maar die doe ik dan zelf wel na.

Een bibliotheek in een school

"Libraries are not only places to borrow books.

They are safe and welcoming meeting places

where people can learn to read, access information

and feel valued as human beings. A

library indicates to the people of a community

that their growth matters, and learning is for

everyone.

The simple joy of going to a library, browsing

among the shelves and selecting books that

interest us has long been denied to the

people of Afghanistan."

In Afghanistan wordt nu al meer dan 30 jaar gevochten. En we horen vaak alleen over het land als er iets over dat vechten te melden valt.
Gisterochtend kwam ik nog zo'n artikel tegen. Met de tegenwoordig vanzelfsprekende genuanceerde meningen er gratis bijgeleverd.

De cijfers over hoeveel mensen kunnen lezen en schrijven in Afghanistan, over hoeveel kinderen er naar school (kunnen) gaan variëren. Unicef geeft een percentage van 48% voor jongens in de leeftijd van 15-24 die kunnen lezen en schrijven. Voor meisjes is dat maar 18%. Van de percentages die vertellen over het schoolbezoek wordt je niet veel vrolijker.

Misschien zijn er belangrijkere dingen om je in te verdiepen dan de aanwezigheid van bibliotheken in Afghanistan. Maar soms doe ik het toch. Tijdenlang kwam er trouwens van "verdiepen" weinig terecht. Gewoon omdat er niets te vinden was. Ja, een pietepeuterig klein plaatje van een grijzig bibliotheekgebouw in Kabul (daarover een andere keer iets). Maar de laatste tijd duiken er hits op tijdens het zoeken. Bijvoorbeeld over het "Afghan libraries program" van Relief International.

In Nederland komen er steeds meer bibliotheken in scholen. Soms is dat omdat een grotere, zelfstandige vestiging niet betaalbaar meer is. Deze week ging er nog zo één open in Den Helder.

In een plaats, dichtbij Jalalabad in het oosten van Afghanistan is er ook een bibliotheek in een school. Al heeft het daar niets met bezuinigingen te maken. De groep "Canadians in Support of Afghan Women" (van hen komen ook de regels aan het begin van dit stukje) zorgde voor het geld om de school te laten bouwen. Lesgeven in tenten zoals op de foto boven dit blogje is natuurlijk verre van ideaal. De groep reserveerde een deel van de gedoneerde gelden voor de bibliotheek. De school en de bibliotheek in de school gingen in 2009 open. Iemand die werkt voor CSAW liet weten dat de bibliotheek in de school niet alleen voor de schoolkinderen is, "Many parents in the area use the library, and a lot of members of the community use the school library because it's the only library there is in the area".

Een bibliotheek in de school. Ze zijn er in Nederland en dus ook in Afghanistan. Je zou bijna zeggen dat er geen verschillen zijn. Maar die zijn er natuurlijk wel.

Ik vroeg de iemand van CSAW in een mail waar de school precies stond. Meer dan "Near Jalalabad" wilde hij niet zeggen, "Because of security concerns, we can't be specific about the location or the exact name of the school we built".

Dingen lijken op elkaar, maar hetzelfde zijn ze nog lang niet.

De foto's komen van de Canadese groep CSAW en worden met toestemming hier weergegeven, meer foto's van de bibliotheek in de school hier.

In een kamertje

Dus ik zat in een erg klein kamertje. Verder mocht ik er niet bij zijn.
Iets met straling. Dat schijn je te hebben met röntgenfoto's.

Het was echt een heel klein kamertje. Een kleedhokje eigenlijk.
Je denkt wat.
Je humt een liedje.
Je tikt met de vingertoppen van je ene hand tegen de vingertoppen van de andere hand.
Je luistert naar de uitleg van de procedure. Half. Omdat je het vanwege de dichte deur maar voor de helft kunt verstaan.
Van die halve gedachten die nergens aankomen, over nog naar Algerije willen, dat de NSJ kaartjes al gekocht zijn, dat het niet eerlijk zou zijn.
En dan hum je maar weer dat liedje van Aretha Franklin.

Twee weken terug had de leukste vrouw ter wereld plots een bobbel in zich. Bobbels, knobbels. Dingen die niet horen, soms zijn ze er opeens.

Nee, we maken ons niet druk. Het is gewoon een cyste. Dat kan, dat gebeurt heel vaak. Joh, ik heb zelf een cyste bij mijn keel gehad, daar heb ik jarenlang mee rondgelopen.

Dus gingen we naar het volgende kamertje. Door een gang met kamers ernaast. In de kamers zaten mannen naar beeldschermen te kijken, naar plaatjes van hersenen. Ze spraken terwijl ze naar de schermen bleven kijken in dictafoontjes die ze dicht bij hun mond hielden.

En daar zit je dan. Nou ja, ik zat. Ik had niks, ik mocht zitten. Ik mocht een liedje in mezelf hummen, en met de vingertoppen van mijn even hand tegen de vingertoppen van mijn andere hand tikken. Verder mocht ik niks.
Ja, afwachten.

De man in witte kleren ging achter zijn machientje zitten. Er zaten een hoop knoppen op. En een beeldscherm. Waar ik ruim en duidelijk zicht op had. Zo meteen zou de man een echodingtje op de leukste vrouw ter wereld zetten. En dan zou ik het eerder zien dan zij. Rond en gevaarloos of onduidelijk, stekelig, ruw en ...

Of dit, of dat. En hij zou het zomaar zeggen. Waarschijnlijk zou hij niet eens aarzelen.

De man zette het echodingetje neer. En binnen een seconde of 3, of 4 zei hij "Da's niks, het is gewoon een cyste. Naald erin, leegzuigen en weg is het".

Pas buiten ademden we weer uit.